Cijferreeksen oefenen

Cijferreeksen zijn het meest voorkomende vraagtype in IQ-tests en capaciteitentests, en tegelijk het type waar je het meeste winst haalt met oefenen: vrijwel elke reeks is opgebouwd uit een van zeven patronen. Ken je die, dan herken je de reeks in seconden.

Laatst bijgewerkt op 4 september 2026 · Team IQ-EXAMS.COM

De zeven patronen

Een cijferreeks is een rij getallen met een verborgen regel; jij moet het volgende getal (soms een ontbrekend getal in het midden) bepalen. Bijna alle reeksen uit tests gebruiken een van deze patronen, of een combinatie van twee:

PatroonVoorbeeldRegel
Vast verschil4, 7, 10, 13, …steeds +3
Vaste factor2, 6, 18, 54, …steeds ×3
Groeiend verschil2, 3, 5, 8, 12, …+1, +2, +3, +4, …
Kwadraten en machten1, 4, 9, 16, …1², 2², 3², 4²
Som van voorgangers1, 1, 2, 3, 5, 8, …elk getal = vorige twee opgeteld
Twee bewerkingen om en om5, 10, 6, 12, 8, …×2, −4, ×2, −4
Twee reeksen door elkaar7, 10, 8, 11, 9, 12, …7, 8, 9 en 10, 11, 12 afgewisseld

Daarnaast zie je soms priemgetallen (2, 3, 5, 7, 11, 13, …) en reeksen waarbij de bewerking zelf verandert (×2 + 1, ×2 + 1, …). Die laatste zijn de moeilijkste; ze zitten meestal aan het einde van een test.

Stappenplan in vijf seconden

  1. Kijk naar de verschillen. Schrijf (in gedachten) de verschillen tussen opeenvolgende getallen op. Zijn die gelijk? Dan is het patroon 1. Vormen ze zelf een reeks? Dan patroon 3.
  2. Groeit de reeks snel? Deel opeenvolgende getallen op elkaar. Is de verhouding constant, dan patroon 2.
  3. Herken je bekende getallen? Kwadraten (1, 4, 9, 16, 25, 36, 49, 64, 81, 100), derdemachten (1, 8, 27, 64, 125), priemgetallen, faculteiten (1, 2, 6, 24, 120).
  4. Gaat de reeks op en neer? Dan wisselen twee bewerkingen elkaar af, of lopen twee reeksen door elkaar. Bekijk de getallen op de oneven plaatsen en op de even plaatsen apart.
  5. Controleer je regel op de héle reeks voordat je het antwoord kiest. Een regel die op drie van de vier stappen klopt, is de verkeerde regel.

Twaalf oefenopgaven

Van makkelijk naar moeilijk, ongeveer zoals in een echte test. Klik op je antwoord voor de uitleg.

1. 2, 5, 8, 11, 14, …
Antwoord: 17. Steeds +3. Het eenvoudigste patroon: een vast verschil.
2. 3, 6, 12, 24, …
Antwoord: 48. Steeds ×2. Let bij snel groeiende reeksen altijd op een vermenigvuldiging.
3. 1, 4, 9, 16, 25, …
Antwoord: 36. Kwadraten: 1², 2², 3², 4², 5², 6² = 36.
4. 2, 3, 5, 8, 12, 17, …
Antwoord: 23. De verschillen zijn 1, 2, 3, 4, 5 en dus nu 6: 17 + 6 = 23.
5. 1, 1, 2, 3, 5, 8, 13, …
Antwoord: 21. Elk getal is de som van de twee voorgaande (de rij van Fibonacci): 8 + 13 = 21.
6. 100, 50, 25, 12,5, …
Antwoord: 6,25. Steeds gedeeld door 2: 12,5 / 2 = 6,25.
7. 5, 10, 6, 12, 8, 16, 12, …
Antwoord: 24. Om en om: ×2 en −4. 12 × 2 = 24.
8. 2, 6, 18, 54, …
Antwoord: 162. Steeds ×3: 54 × 3 = 162.
9. 81, 27, 9, 3, …
Antwoord: 1. Steeds gedeeld door 3: 3 / 3 = 1.
10. 4, 7, 12, 19, 28, …
Antwoord: 39. De verschillen zijn 3, 5, 7, 9 en dus nu 11: 28 + 11 = 39. (Ook te zien als n² + 3.)
11. 1, 2, 6, 24, 120, …
Antwoord: 720. Vermenigvuldigd met 2, 3, 4, 5 en nu 6: 120 × 6 = 720 (de faculteiten).
12. 3, 7, 15, 31, 63, …
Antwoord: 127. Steeds ×2 + 1: 63 × 2 + 1 = 127. Ook: de verschillen verdubbelen (4, 8, 16, 32, 64).

Veelgemaakte fouten

  • Te vroeg stoppen met controleren. "4, 7, 12, 19" ziet er uit als +3, +5, +7; controleer of de volgende stap inderdaad +9 is voordat je antwoordt.
  • Het antwoord kiezen dat er "mooi" uitziet. Testmakers zetten bewust ronde getallen tussen de afleiders.
  • Vergeten dat een reeks kan dalen. Deling en aftrekking komen net zo vaak voor als vermenigvuldiging en optelling.
  • Te lang blijven hangen. Herken je na dertig seconden geen patroon, ga dan verder en kom terug als er tijd over is.

Veelgestelde vragen

Dat verschilt per test. In een algemene IQ-test is meestal tussen de tien en twintig procent van de vragen een cijferreeks; in capaciteitentests voor sollicitaties is dat aandeel vaak groter, omdat numeriek redeneren daar apart wordt gemeten.

Bij cijferreeksen gaat het om het patroon, niet om het rekenen; de getallen zijn zo gekozen dat je ze uit het hoofd kunt bewerken. In de meeste tests is een rekenmachine niet toegestaan en ook niet nodig.

Ze meten of je een regel kunt afleiden uit voorbeelden en die regel kunt toepassen op een nieuw geval. Dat is precies wat psychologen "vloeiende intelligentie" noemen: redeneren met nieuwe informatie, los van wat je al weet.

Benieuwd naar je eigen IQ?

Doe de gratis IQ-test van 25 vragen en zie direct je uitslag over vijf domeinen

Naar de gratis IQ-test
✓ Gratis✓ Zonder account✓ In het Nederlands

Lees ook

Gerelateerd lezen & vergelijkingen

WAIS vergeleken met andere tests

Wat elke IQ-score werkelijk betekent

Meer informatie